«آذر»

آذر—-۸ آذر ۱۳۹۶ درام ۹۰ دقیقه

{mainvote}

کارگردان : محمد حمزه ای

نویسنده : احسان بیگلری، پریسا هاشم‌پور

بازیگران : نیکی کریمی، حمیدرضا آذرنگ، هومن سیدی، لیلا زارع، مائده طهماسبی، فرید سجادی حسینی، هستی مهدوی‌فر، مهران نائل، شیرین آقارضاکاشی، مانیا علیجانی، پژمان جمشیدی

خلاصه داستان : آذر و همسرش زندگی آرام و صمیمانه ای دارند اما همسر وی طی یک درگیری با پسرعمویش مرتکب قتل وی می شود و آرامش از زندگی آنان رخت بر می بندد. همسر آذر به زندان می افتد و آذر برای آزاد کردن او بهای بسیار سنگینی را می پردازد.

 

منتقد: عباس نصراللهی – امتیاز ۲ از ۱۰

 

هشدار! این متن ممکن است بخشی از داستان فیلم را لو دهد.

حضور کارگردانان کار اولی در سینما که با ستارگانی که مردم دوستشان دارند همکاری می‌کنند، همانقدر که می‌تواند خوب باشد و نتیجه ای مطلوب به همراه داشته باشد، به همان اندازه نیز می‌تواند یک کارگردان جوان و تیم همراهش را به ورطه نابودی بکشاند، این که از لحظه آغازین فیلم تا انتهای آن تمام تلاش کارگردان و نویسنده بر این باشد تا ضعف‌های بی شمار اثر را در پشت نام بازیگران پنهان کنند، قطعا بیننده را با اثری مواجه خواهند کرد که هیچ بازدهی مناسبی ندارد، نه حرف خاصی می‌زند، نه از لحاظ سینمایی درست کار می‌کند و نه اینکه جذابیتی برای بیننده دارد. اتفاقی که به وضوح در فیلم «آذر» رخ می‌دهد، فیلمی که نه تنها ایده و طرحی درست ندارد، بلکه می‌خواهد به ضرب و زور قرار دادن چند بازیگر مطرح و به وجود آوردن شخصیت‌ها و موقعیت‌هایی غیرقابل باور جذابیتی دروغین را ایجاد کند، اما به دلیل اینکه مجموعه‌ای از المان‌های بد را در کنار هم قرار داده است موفق به انجام هیچ حرکت مثبتی نمی‌شود.

Azarنویسنده و کارگردان از همان صحنه ابتدایی فیلم قصد دارند تا برخی مسائل را پایه ریزی کنند و در ادامه از آن‌ها استفاده نمایند، مثلا اینکه شخصیت آذر در ابتدای فیلم و در صحنه‌ای بد و زننده در حال موتورسواری است، موضوعی که در ادامه فیلم به بدترین شکل ممکن از آن استفاده شده است، و موتورسواری یک زن نه تنها برای بیننده جذاب نیست، بلکه نتیجه عکس هم می‌دهد و خنده دار به نظر می‌رسد، تمام استفاده نویسنده و کارگردان از این موتور، بردن چند پیتزا توسط شخصیت آذر و تصادفی است که او با موتور دارد، در واقع مشکل اصلی فیلم نیز در همینجاست، اینکه نه کشمکش‌های درام به درستی تعریف شده‌اند، نه خرده اتفاقات فیلم باور پذیر و تاثیرگذار هستند و پیش از همه این‌ها درامی شکل نمی‌گیرد تا بتواند به عنوان اثری اجتماعی تاثیری روی بیننده بگذارد. داستان فیلم تکراری و کلیشه‌ای است، داستانی که بسیار هم به طول می‌انجامد تا در روند تلاطم قرار گیرد، و حوصله بیننده را سر خواهد برد، اینکه شخصی به طور غیر عمد یکی از عزیزان خود را بکشد و به دردسر بیفتد، دیگر به این سبک و سیاق تاثیری روی بیننده نخواهد گذاشت. حال اگر از کنار این تکرار خسته کننده نیز عبور کنیم، به نگاهی به شدت سطحی و ناپخته از سوی نویسنده درباره موضوعی خاص برخواهیم خورد. «آذر» می‌خواهد در مورد اجتماعی حرف بزند که زندگی کردن در آن سخت است، و البته که زندگی کردن برای یک زن تنها که همسرش در زندان است و بچه‌ای نیز دارد سخت تر است، اما آن قدر نوع پرداخت به این موضوع در فیلم سطحی است و هیچ پیچ و خم و حتی سادگی درستی هم ندارد، که قطعا در عوض اینکه بیننده را به فکر وادارد، بین خود و او فاصله‌ای زیاد ایجاد خواد کرد. از زمانی که گره فیلم با همان شکل بد و تکراری افکنده می‌شود، سیر مشکلات به صورت تیتروار به شخصیت آذر روانه خواهد شد، بدون اینکه پرداختی روی شخصیت‌ها و اتفاقات صورت گیرد، و این مشکلات آن قدر کم جان و بی رمق در فیلم تعریف شده‌اند که گویی خود نویسنده و کارگردان نیز از موقعیت‌ها شناخت درستی نداشته‌اند و چون تلاششان بر این بوده تا یک زن و مشکلاتش را به تصویر بکشند، و خودشان مرد هستند و با پوست و گوشتشان این موقعیت‌ها را تجربه نکرده‌اند، قطعا نباید توقع نتیجه‌ای جز این را داشت که موقعیت‌ها و عکس العمل‌ها باورز پذیر نباشند، حال آنکه نمونه‌های زیادی در تاریخ سینمای داشته‌ایم که کارگردان مرد‌، مصائب و مشکلات یک زن را به تصویر کشیده است، اتفاقی که هیچ گاه در «آذر» رخ نمی‌دهد.

Azarشخصیت‌ها در فیلم «آذر» به شدت منفعل و غیر قابل باور هستند، از خود آذر گرفته که شخصیت محوری داستان است تا همسرش، عموی همسر و سایر شخصیت‌ها، اینکه چرا عموی همسر آذر تا این حد با او مشکل دارد مشخص نیست و تنها مساله‌ای گنگ برای نمایش فشار مضاعفی است که بعدها توسط عمو به او وارد می‌شود، سراسر فیلم پر است از این موقعیت‌ها و شخصیت پردازی‌های غیر اصولی و بی رمق، موقعیت‌هایی که یک زن تنها در شرایطی سخت (که البته به هیچ وجه این شرایط سخت را نمی‌توان حس کرد و تاثیری روی بیننده نمی‌گذارد) در آن‌ها قرار می‌گیرد آن قدر به یکباره و پشت سر هم اتفاق می‌افتند که هیچ کدامشان به درستی تعریف نمی‌شوند و نمی‌توانند تاثیری روی بیننده بگذارند، وقتی هدف این است تا از مشکلی خاص صحبت شود، آن هم در سینما به هیچ وجه نمی‌شود که به چند موقعیت کاملا سطحی و باور ناپذیر بسنده کرد و البته که اگروجود این تنگناها به این شکل غیر اصولیی بیشتر شوند، تاثیر بیشتری نخواهند گذاشت، بلکه وقتی تاثیر گذار خواهند بود که به درستی تعریف شوند و شکلی باورپذیر و منطقی به خود بگیرند، حال اگر حتی یک مشکل مطرح باشد، همان می‌تواند تاثیر خود را بگذارد.

Azarبازی‌های بازیگران آن قدر در فیلم بد است که مجموعه تمام ضعف‌های فیلم را کامل کند، نیکی کریمی که در شخصیت آذر ظاهر شده و تمام مشکلات روی سرش ریخته، علاوه بر اینکه شخصیت پردازی بدی دارد، به بدترین شکل و با عرضه بدترین احساس ممکن نقشش را بازی کرده است، زنی که به شدت تحت فشار است اما خم به ابرویش نمی‌آید،کوچکترین آشفتگی‌ای در چهره و بازی او دیده نمی‌شود و با همه این تفاسیر بناست تا نماینده زنانی باشد که در جامعه چنین مشکلاتی دارند. او صرفا نامی در فیلم است تا احیانا تماشاگران را به سینما بکشاند، بیماری‌ای که سال‌هاست گریبان سینمای ما را گرفته و ظاهرا نه تنها رهایش نمی‌کند بلکه بیشتر و بیشتر نیز می‌شود، هومن سیدی نیز نقشی کوتاه و شاید تکراری در ظاهر یک پسر شرور را دارد، حمیدرضا آذرنگ نیز به هیچ وجه حس خوبی در فیلم و ایفای نقشش ندارد، سایر بازیگران نیز همین وضعیت را دارند، البته پیش از اینکه کارگردان توانایی بازی گرفتن از بازیگران را نداشته باشد و البته بازیگران نیز به هر دلیلی نخواهند یا نتوانند حس خوبی را به خود بگیرند، دلیل اصلی این امر، ضعف فیلمنامه، شخصیت پردازی و فضاسازی فیلم است. یعنی زمانی که شخصیت شکل درستی ندارد، فضای فیلم بسیار بی روح است و کارگردان بر فضای فیلمش تسلط ندارد، قطعا بازی‌های خوبی نیز نمی‌توان از بازیگران دید.

در نگاهی کلی، «آذر» فیلم ضعیفی است که حتی پتانسیل قوی شدن را هم دارا نیست، زیرا داستان و فیلمنامه خوبی ندارد، کارگردانی آن بد و نوع نگاهش به یک موضوع خاص کاملا سطحی و کهنه شده است، درامی در آن شکل نمی‌گیرد و کشمکش‌های فیلم تنها به چند حرکت خنثی و دیالوگ‌های معمولی ختم می‌شوند، دوربینی که در بسیاری از زمان‌های فیلم بی دلیل روی دست گرفته شده نیز به فاکتورهای بد فیلم اضافه خواهد شد، فیلم می‌خواهد در مورد سختی‌های یک زن با تمام مشکلاتش حرف بزند، اما در دور ترین فاصله از این اتفاق ایستاده است و به دلیل مشکلات فراوانی که دارد، کوچکترین تاثیری نمی‌تواند بگذارد.

اختصاصی نقدفارسی

منتقد: عباس نصراللهی

کپی برداری و نقل این مطلب به هر شکل (از جمله برای همه نشریه‌ها، وبلاگ‌ها و سایت های اینترنتی) بدون ذکر دقیق کلمات “منبع: سایت نقد فارسی” ممنوع است و شامل پیگرد قضایی می شود.

ممکن است شما دوست داشته باشید

دیدگاه بگذارید

Please Login to comment
  Subscribe  
Notify of