The Tale of Princess Kaguya (داستان شاهدخت کاگویا)


خلاصه داستان:

داستان از آنجایی آغاز می‌شود که در ساقه یک بامبو درخشان دخترکی پدیدار می شود که یک بامبوشکن آن را می‌یابد و توسط خود و همسرش نگهداری و بزرگ می‌شود.


تصاویر فیلم:

نقد و بررسی فیلم به قلم Glenn Kenny (گلِن کِنی)

نشریه RogerEbert.com

نمره 10 از 10

انيميشن ساز تقريباً ۸۰ ساله ژاپنی، ايسائو تاکاهاتا، با بيش از نيم قرن فعاليت در اين عرصه توانسته سبک و سياق خاص خود را بدعت گذاری کند. اين [کارگردان] کمال گرای افسانه ای و يکی از مؤسسان استوديوی جيبلی (Ghibli) (که خانه هايائو ميازاکی بزرگ نيز است) با خلق مثلاً انيميشنی کاملاً عاری از هر يک از المان‌های «خيالی» در سال ۱۹۹۱ به نام «فقط ديروز/ Only Yesterday» دست به ساختارشکنی زده است. فيلم جديد او بعد از گذشت ۱۴ سال، شاهکار انيميشنی فوق‌العاده ای بر اساس داستان بومی بسيار قديمی ژاپنی است. «داستان شاهدخت کاگويا / The Tale of The Princess Kaguya» در عين سادگی بسيار پيچيده و گنگ است. نوعی زيبایی بصری تمام نشدنی که ظاهراً گونه ای مينيماليسم تصويری را منعکس می‌کند، اما در عين حال شاهد احتمالات تکان دهنده ای از تغييرات زيبا در درون مُداليته گريزناپذير آن هستيم. اين يک کار هنری واقعی است.

 

فيلم با نمايش بامبوشکنی عبوس در جنگل شروع می‌شود. رنگ‌ها از جنس مداد رنگی و آب رنگ هستند؛ طراحی فيلم آدم را به ياد سياه قلم‌های زغالی می‌اندازد. کشاورز ضمن بريدن بامبوها با بارقه ای از نور مواجه می‌شود؛ بعد گياهی به موجودی عروسکی شکل تبديل می‌شود و وقتی او دوان دوان عروسک را به درون کلبه می‌برد تا به همسرش نشان دهد عروسک ناگاه به کودکی تبديل می‌شود. همسرش عليرغم اين که زن ميانسالی است متوجه می‌شود که می‌تواند به بچه شير دهد (ترسيم‌های شيردهی با پستان به واقعيت بسيار نزديکند)؛ دخترک بسيار سريع رشد می‌کند. ديری نمی‌پايد که شروع می‌کند به بازی با پسرانی که در آن حوالی زندگی می‌کنند؛ آن‌ها او را «ليل بامبو» صدا می‌کنند. به جز سردسته پسران که کمی بزرگ‌تر است، بقيه پسرهای آن بهشت روستایی هم سن و سال ليل بامبو هستند. او در اين بهشت بازی می‌کند، می‌خندد و درباره طبيعتِ تمام موجودات زنده آواز می‌خواند، آوازی که به خاطر ندارد کی حفظش کرده ولی همواره در ذهنش وجود داشته است.

اما پدر ناتنی‌اش طور ديگری فکر می‌کند به خصوص بعد از اين که «خدايان»- به اعتقاد او- طلای زيادی به او می‌بخشند؛ به پايتخت می‌رود و آنجا قصری برای خود می‌خرد و تصميم می‌گيرد که دختر کوچکش را به شاهزاده ای عالی مقام تبديل کند. قلب ليل بامبو می‌شکند، اما در عين حال مايل است که آرزوهای پدرش را برآورده سازد. از اين لحظه به بعد داستان فيلم کمی خشن می‌شود. دخترک، که اکنون کاگويا ناميده می‌شود، مورد آموزش قرار می‌گيرد و بعد ۵ خواستگار از نجيب زادگان به ديدنش می‌روند. داستان به نوعی کابوسی پدرسالارانه تبديل می‌شود. کاگويای زيبا، با استعداد و باهوش از سرکوب شدن آرزوها و خواسته‌هايش آزرده می‌شود و بعد کم کم تسليم خواسته های مادی مقاماتی که عاشقش هستند می‌شود. فيلم به دليل دو فکری بودن شخصيت اصلی‌اش از نظر عاطفی آزاردهنده است. از طرفی می‌خواهد که روح کاگويا از قيد بندها رها شود، اما در عين حال تعهدی، که ما را به خانواده و رسوم پايبند می کند، را به رسميت می‌شناسد. کاگويا پدر سبک مغزش را خوب می‌شناسد و وقتی مقابل او می‌ايستد واقعاً هيجان انگيز است: «اگر شما را در لباس درباری‌ها ببينم خودم را می‌کشم» او اين جمله را تنها يک بار آن هم به آرامی می‌گويد. و بی توجهی پدر واقعاً تکان دهنده است: او معتقد است که آنچه کاگويا را وادار به انجامش می‌کند به صلاح اوست، و اين که کاگويا به اندازه خود او به اين موقعيت دلبسته است. وقتی کاگويا متوجه می‌شود که به کجا تعلق دارد قضايا پيچيده تر می‌شوند.

حتی اگر در رابطه برقرار کردن با طرز تلقی فرهنگی سناريو مشکل داشته باشيد- گرچه دغدغه های اين فيلم ژاپنی نيستند، ولی به روشی کاملاً ژاپنی با آن‌ها برخورد می‌شود- باز هم هر فريم از «شاهدخت کاگويا» به طرز اعجاب انگيزی زيبا است. آنچه کمی در ابتدای فيلم کمی ناقص به نظر می‌رسد به تدريج معلوم می‌شود که از چنان عمقی برخوردار است که هرگز از زيباآفرينی دست بر نمی‌دارد. وقتی بامبو شکن از جنگل با کشفی که در آغوش گرفته به خانه می‌رود به سايه‌هایی که رويش می‌افتند دقت کنيد. انيميشن حرکت کودکی «ليل بامبو» يکی از بهترين ترسيم‌های تهيه شده از رشد کودکان تاکنون در هر مديومی است: شامل مطالعه، دقت و هنرمندی. موجوداتی که هم در طبيعت يافت می‌شوند (حشرات و پرندگان) و هم يافت نمی‌شوند (ابرهای طوفانی که به اژدها تبديل می‌شوند) با حساسيتی قابل توجهی ترسيم شده‌اند.

به نظرم تماشای فيلم به زبان ژاپنی می‌تواند بهترين تجربه باشد؛ البته در نسخه انگليسی آن جيمز کان به جای بامبوشکن، ماری استينبرگن به جای همسرش و کلویی گريس مورتز به جای کاگويا صحبت می‌کنند. به دليل آشفتگی در پخش فيلم توانستم حدود ۱۵ دقيقه از اين نسخه را ببينم و می‌توانم بگويم که اين هنرمندان به خوبی از پس نقش‌ها برآمده‌اند، به هر حال، اگر طرفدار انيميشن هستيد ديدن اين فيلم را از دست ندهيد.

اختصاصی نقد فارسی

مترجم: محمدرضا سیلاوی

 

کپی برداری و نقل این مطلب به هر شکل (از جمله برای همه نشریه‌ها، وبلاگ‌ها و سایت های اینترنتی) بدون ذکر دقیق کلمات “منبع: سایت نقد فارسی” ممنوع است و شامل پیگرد قضایی می شود.

 

 


10
دیدگاه بگذارید

Please Login to comment
10 Comment threads
0 Thread replies
0 Followers
 
Most reacted comment
Hottest comment thread
8 Comment authors
Zibaرضا پلنگییحییالسانیوشا Recent comment authors
  Subscribe  
Notify of
trackback
Member

… [Trackback]

[…] Read More on that Topic: naghdefarsi.com/title/the-tale-of-princess-kaguya/ […]

Ziba
Guest
Member
Ziba

Slm.man etegad daram hameye mojudat baaayad ashegh beshano zendegi konan.kagoya yani ghame nahofte daroone ye mojoode ashegh

مجهول
Guest
Member
مجهول

خیلی فیلمش هننری و زیباس …
واقعا توصیه میشه…
از دیدنش پشیمون نمیشید

رضا پلنگی
Guest
Member
رضا پلنگی

نقاشی هاش خیلی جالبن
همونطور که تو نقد آورده شده بود سادگی تصاویر و پیچیدگی و پر معنا بودن داستان خیلی منو جذب کرد
با این که طولانی بود داستان یه ریتم آروم داشت ، آدم تا آخر داستان نمی تونه از پاش تکون بخوره 🙂
ولی آخرش حال گیری بود، اونطور که یه پایان خوش ازش انتظاه میره نبود که همینم جذاب ترش کرده 😥

یحیی
Guest
Member
یحیی

منو خیلی جذب کرد.
واقعا الی بود.
همین الان تمومشد.
اخرش یه جوریه ، شدیدا دلم براش سوخت.
یه نکته انحرافی هم داشت در مورد مردای اون سرزمین 🙂
فک کنم فقط پدر خوندش تک زنه بود.:-)

السا
Guest
Member
السا

اشتباهی توی نقد هست اینکه کاگویا ابتدا عروسک بوده و بعد زنده شده ولی توی انیمیشن از همون اول تکون میخوره و لبخند میزنه!!!!

نیوشا
Guest
Member
نیوشا

زبون اصلی فیل ژاپنی هست کلوئی و بقیه هنرپیشه های انگلیسی زبون که می بینید کار دوبله فیلم به زبون انگلیسی رو داشتند

احد
Member
Member
احد

کلوئی اینجا ..کلوئی اونجا ..کلوئی همه جا 😆

من عاشق کلوئی هستم

کریستوفر
Guest
Member
کریستوفر

😀 عالیه :-* :-*

GHASEM
Member
Member
GHASEM

عجب سبک تصویریی داره 😮