The Tale of Princess Kaguya (داستان شاهدخت کاگویا)

 

کارگردان : Isao Takahata

نویسندگان : Isao Takahata, Riko Sakaguchi

صداپیشگان : Chloë Grace Moretz, James Caan, Mary Steenburgen

برگرفته از یک داستان فولکلور ژاپنی به نام “داستان بامبوشکن

هزینه تولید: ۵ میلیارد ین

خلاصه داستان : داستان از آنجایی آغاز می‌شود که در ساقه یک بامبو درخشان دخترکی پدیدار می شود که یک بامبوشکن آن را می‌یابد و توسط خود و همسرش نگهداری و بزرگ می‌شود.

www.naghdefarsi.com/images/stories/rooz/12/logo-trans.png

 

 

منتقد: گِلِن کِنی (RogerEbert.com) – امتیاز ۱۰ از ۱۰ (۴ از ۴)

 

 

انیمیشن ساز تقریباً ۸۰ ساله ژاپنی، ایسائو تاکاهاتا، با بیش از نیم قرن فعالیت در این عرصه توانسته سبک و سیاق خاص خود را بدعت گذاری کند. این [کارگردان] کمال گرای افسانه ای و یکی از مؤسسان استودیوی جیبلی (Ghibli) (که خانه هایائو میازاکی بزرگ نیز است) با خلق مثلاً انیمیشنی کاملاً عاری از هر یک از المان‌های «خیالی» در سال ۱۹۹۱ به نام «فقط دیروز/ Only Yesterday» دست به ساختارشکنی زده است. فیلم جدید او بعد از گذشت ۱۴ سال، شاهکار انیمیشنی فوق‌العاده ای بر اساس داستان بومی بسیار قدیمی ژاپنی است. «داستان شاهدخت کاگویا / The Tale of The Princess Kaguya» در عین سادگی بسیار پیچیده و گنگ است. نوعی زیبایی بصری تمام نشدنی که ظاهراً گونه ای مینیمالیسم تصویری را منعکس می‌کند، اما در عین حال شاهد احتمالات تکان دهنده ای از تغییرات زیبا در درون مُدالیته گریزناپذیر آن هستیم. این یک کار هنری واقعی است.

فیلم با نمایش بامبوشکنی عبوس در جنگل شروع می‌شود. رنگ‌ها از جنس مداد رنگی و آب رنگ هستند؛ طراحی فیلم آدم را به یاد سیاه قلم‌های زغالی می‌اندازد. کشاورز ضمن بریدن بامبوها با بارقه ای از نور مواجه می‌شود؛ بعد گیاهی به موجودی عروسکی شکل تبدیل می‌شود و وقتی او دوان دوان عروسک را به درون کلبه می‌برد تا به همسرش نشان دهد عروسک ناگاه به کودکی تبدیل می‌شود. همسرش علیرغم این که زن میانسالی است متوجه می‌شود که می‌تواند به بچه شیر دهد (ترسیم‌های شیردهی با پستان به واقعیت بسیار نزدیکند)؛ دخترک بسیار سریع رشد می‌کند. دیری نمی‌پاید که شروع می‌کند به بازی با پسرانی که در آن حوالی زندگی می‌کنند؛ آن‌ها او را «لیل بامبو» صدا می‌کنند. به جز سردسته پسران که کمی بزرگ‌تر است، بقیه پسرهای آن بهشت روستایی هم سن و سال لیل بامبو هستند. او در این بهشت بازی می‌کند، می‌خندد و درباره طبیعتِ تمام موجودات زنده آواز می‌خواند، آوازی که به خاطر ندارد کی حفظش کرده ولی همواره در ذهنش وجود داشته است.

اما پدر ناتنی‌اش طور دیگری فکر می‌کند به خصوص بعد از این که «خدایان»- به اعتقاد او- طلای زیادی به او می‌بخشند؛ به پایتخت می‌رود و آنجا قصری برای خود می‌خرد و تصمیم می‌گیرد که دختر کوچکش را به شاهزاده ای عالی مقام تبدیل کند. قلب لیل بامبو می‌شکند، اما در عین حال مایل است که آرزوهای پدرش را برآورده سازد. از این لحظه به بعد داستان فیلم کمی خشن می‌شود. دخترک، که اکنون کاگویا نامیده می‌شود، مورد آموزش قرار می‌گیرد و بعد ۵ خواستگار از نجیب زادگان به دیدنش می‌روند. داستان به نوعی کابوسی پدرسالارانه تبدیل می‌شود. کاگویای زیبا، با استعداد و باهوش از سرکوب شدن آرزوها و خواسته‌هایش آزرده می‌شود و بعد کم کم تسلیم خواسته های مادی مقاماتی که عاشقش هستند می‌شود. فیلم به دلیل دو فکری بودن شخصیت اصلی‌اش از نظر عاطفی آزاردهنده است. از طرفی می‌خواهد که روح کاگویا از قید بندها رها شود، اما در عین حال تعهدی، که ما را به خانواده و رسوم پایبند می کند، را به رسمیت می‌شناسد. کاگویا پدر سبک مغزش را خوب می‌شناسد و وقتی مقابل او می‌ایستد واقعاً هیجان انگیز است: «اگر شما را در لباس درباری‌ها ببینم خودم را می‌کشم» او این جمله را تنها یک بار آن هم به آرامی می‌گوید. و بی توجهی پدر واقعاً تکان دهنده است: او معتقد است که آنچه کاگویا را وادار به انجامش می‌کند به صلاح اوست، و این که کاگویا به اندازه خود او به این موقعیت دلبسته است. وقتی کاگویا متوجه می‌شود که به کجا تعلق دارد قضایا پیچیده تر می‌شوند.

حتی اگر در رابطه برقرار کردن با طرز تلقی فرهنگی سناریو مشکل داشته باشید- گرچه دغدغه های این فیلم ژاپنی نیستند، ولی به روشی کاملاً ژاپنی با آن‌ها برخورد می‌شود- باز هم هر فریم از «شاهدخت کاگویا» به طرز اعجاب انگیزی زیبا است. آنچه کمی در ابتدای فیلم کمی ناقص به نظر می‌رسد به تدریج معلوم می‌شود که از چنان عمقی برخوردار است که هرگز از زیباآفرینی دست بر نمی‌دارد. وقتی بامبو شکن از جنگل با کشفی که در آغوش گرفته به خانه می‌رود به سایه‌هایی که رویش می‌افتند دقت کنید. انیمیشن حرکت کودکی «لیل بامبو» یکی از بهترین ترسیم‌های تهیه شده از رشد کودکان تاکنون در هر مدیومی است: شامل مطالعه، دقت و هنرمندی. موجوداتی که هم در طبیعت یافت می‌شوند (حشرات و پرندگان) و هم یافت نمی‌شوند (ابرهای طوفانی که به اژدها تبدیل می‌شوند) با حساسیتی قابل توجهی ترسیم شده‌اند.

به نظرم تماشای فیلم به زبان ژاپنی می‌تواند بهترین تجربه باشد؛ البته در نسخه انگلیسی آن جیمز کان به جای بامبوشکن، ماری استینبرگن به جای همسرش و کلویی گریس مورتز به جای کاگویا صحبت می‌کنند. به دلیل آشفتگی در پخش فیلم توانستم حدود ۱۵ دقیقه از این نسخه را ببینم و می‌توانم بگویم که این هنرمندان به خوبی از پس نقش‌ها برآمده‌اند، به هر حال، اگر طرفدار انیمیشن هستید دیدن این فیلم را از دست ندهید.

اختصاصی نقد فارسی

مترجم: محمدرضا سیلاوی

 

کپی برداری و نقل این مطلب به هر شکل (از جمله برای همه نشریه‌ها، وبلاگ‌ها و سایت های اینترنتی) بدون ذکر دقیق کلمات “منبع: سایت نقد فارسی” ممنوع است و شامل پیگرد قضایی می شود.

 

 

9
دیدگاه بگذارید

Please Login to comment
9 Comment threads
0 Thread replies
0 Followers
 
Most reacted comment
Hottest comment thread
8 Comment authors
Zibaرضا پلنگیمجهولیحییالسا Recent comment authors
  Subscribe  
Notify of
Ziba
Guest
Member
Ziba

Slm.man etegad daram hameye mojudat baaayad ashegh beshano zendegi konan.kagoya yani ghame nahofte daroone ye mojoode ashegh

مجهول
Guest
Member
مجهول

خیلی فیلمش هننری و زیباس …
واقعا توصیه میشه…
از دیدنش پشیمون نمیشید

رضا پلنگی
Guest
Member
رضا پلنگی

نقاشی هاش خیلی جالبن
همونطور که تو نقد آورده شده بود سادگی تصاویر و پیچیدگی و پر معنا بودن داستان خیلی منو جذب کرد
با این که طولانی بود داستان یه ریتم آروم داشت ، آدم تا آخر داستان نمی تونه از پاش تکون بخوره 🙂
ولی آخرش حال گیری بود، اونطور که یه پایان خوش ازش انتظاه میره نبود که همینم جذاب ترش کرده 😥

یحیی
Guest
Member
یحیی

منو خیلی جذب کرد.
واقعا الی بود.
همین الان تمومشد.
اخرش یه جوریه ، شدیدا دلم براش سوخت.
یه نکته انحرافی هم داشت در مورد مردای اون سرزمین 🙂
فک کنم فقط پدر خوندش تک زنه بود.:-)

السا
Guest
Member
السا

اشتباهی توی نقد هست اینکه کاگویا ابتدا عروسک بوده و بعد زنده شده ولی توی انیمیشن از همون اول تکون میخوره و لبخند میزنه!!!!

نیوشا
Guest
Member
نیوشا

زبون اصلی فیل ژاپنی هست کلوئی و بقیه هنرپیشه های انگلیسی زبون که می بینید کار دوبله فیلم به زبون انگلیسی رو داشتند

احد
Member
Member
احد

کلوئی اینجا ..کلوئی اونجا ..کلوئی همه جا 😆

من عاشق کلوئی هستم

کریستوفر
Guest
Member
کریستوفر

😀 عالیه :-* :-*

GHASEM
Member
Member
GHASEM

عجب سبک تصویریی داره 😮